Maaltijdcheques zijn voor meer dan drie miljoen Belgische werknemers een vast onderdeel van het salarispakket. Dat is een record. Toch weten veel mensen niet precies hoe zo’n voordeel werkt, wat het oplevert en of er ook minpunten aan zitten. Dit blog zet alles op een rij, zodat je precies weet waar je aan toe bent.
Hoe een maaltijdcheque werkt in de praktijk
Een maaltijdcheque is een extra voordeel dat je werkgever je geeft bovenop je loon. Je ontvangt hem per dag dat je effectief werkt. Vroeger kreeg je papieren cheques, maar vandaag gebeurt alles bijna altijd via een elektronische betaalkaart. Elke maand wordt een bedrag op die kaart gezet, afhankelijk van het aantal gewerkte dagen. Je kunt de cheques gebruiken in supermarkten, bij bakkers, slagers en in restaurants. Ze zijn niet inwisselbaar voor cash geld en je kunt er ook geen alcohol of tabak mee kopen. De cheques zijn twaalf maanden geldig vanaf de datum waarop je ze ontvangt, dus je moet ze op tijd gebruiken.
Wat een maaltijdcheque mag kosten en wat de regels zijn
De waarde van een maaltijdcheque ligt tussen de 2 euro en maximaal 8 euro per cheque. De werkgever betaalt het grootste deel, maar de werknemer draagt zelf minstens 1,09 euro bij. Die bijdrage wordt afgehouden van het loon. Om vrijgesteld te zijn van belastingen en sociale zekerheidsbijdragen, moet de cheque gekoppeld zijn aan een gewerkte dag. Je kunt ze dus niet ontvangen voor vakantiedagen of ziekteperiodes. De cheques worden toegekend op basis van een collectieve afspraak, dus een werkgever kan niet zelf kiezen om bepaalde werknemers meer of minder te geven. Iedereen binnen dezelfde categorie krijgt hetzelfde bedrag. Dat is meteen ook het belangrijkste nadeel voor werkgevers die maatwerk willen.
Wat het voordeel oplevert voor werknemer en werkgever
Voor werknemers is de voedselvergoeding aantrekkelijk omdat ze er netto meer aan overhouden dan aan een gelijk bedrag aan brutoloon. Op een brutoloonverhoging betaal je belastingen en sociale bijdragen, terwijl de cheques daarvan vrijgesteld zijn. Iemand met een maandelijkse chequewaarde van 160 euro houdt dat bedrag dus volledig over voor boodschappen of een lunch. Voor de werkgever telt een ander voordeel mee: de bijdrage die hij betaalt, is aftrekbaar als beroepskost, tot een maximumbedrag. Tegelijk betaalt hij geen sociale werkgeversbijdragen op dat deel van de verloning. Het systeem is dus voor beide partijen financieel aantrekkelijker dan een gewone loonsverhoging.
Het effect van maaltijdcheques op je pensioen
Hier zit een punt waar veel mensen niet bij stilstaan. Omdat de voedingscheques geen deel uitmaken van het belastbare loon, tellen ze ook niet mee voor de berekening van je pensioen. Je pensioen is gebaseerd op je brutoloon, en dat brutoloon is lager als een deel van je verloning via dit soort extralegale voordelen verloopt. Op lange termijn kan dat betekenen dat je pensioen iets lager uitvalt dan wanneer je hetzelfde bedrag als gewoon loon had ontvangen. Het verschil is in de meeste gevallen beperkt, maar het is wel iets om in het achterhoofd te houden als je je totale verloning beoordeelt. Wie volledig begrijpt hoe het systeem werkt, kan beter afwegen wat voor hem of haar het meest oplevert op korte én lange termijn.
Veelgestelde vragen over maaltijdcheques
Kan ik mijn maaltijdcheques ook gebruiken in een restaurant?
Ja, je kunt maaltijdcheques gebruiken in erkende horecazaken zoals restaurants en lunchzaken. Niet elke zaak aanvaardt ze, dus het is handig om vooraf te controleren of de betaalkaart er geaccepteerd wordt. Je herkent de aangesloten handelaars vaak aan een sticker op de deur of het raam.
Wat gebeurt er met mijn cheques als ik ziek ben?
Als je ziek bent, werk je die dag niet. Omdat de cheques alleen gekoppeld zijn aan gewerkte dagen, bouw je er geen op tijdens ziektedagen. Je ontvangt dus minder cheques in een maand waarin je ziek bent geweest.
Mag een werkgever zelf beslissen of hij maaltijdcheques geeft?
Een werkgever kan in principe zelf kiezen of hij dit voordeel aanbiedt, maar hij moet dit voor alle werknemers in dezelfde categorie gelijk houden. Hij kan niet beslissen om de ene werknemer wel en de andere geen cheques te geven. De afspraak wordt vastgelegd via een cao, een arbeidsovereenkomst of een bedrijfsakkoord.
Verlopen maaltijdcheques als ik van job verander?
De cheques op je kaart blijven geldig tot de vervaldatum, ook als je van werkgever verandert of je job verliest. De geldigheid stopt niet automatisch bij een jobwissel. Je kunt ze dus gewoon blijven gebruiken zolang de termijn van twaalf maanden niet verstreken is.